عماد الدين محمود بن مسعود شيرازى

96

رساله افيونيه ( فارسى )

معلوم شد و ضيق مسالك از اندفاع موادّ نيز هست و كثرت اعصاب به واسطهء آنكه « 1 » مخرج اعصاب نخاعيّه اكثر از آنجا است . و امّا درد سر به واسطهء حركت موادّ . و امّا سرفه و آن اكثر در زمستان عارض مىشود به واسطهء نزلات حادّه « 2 » . و امّا برنيامدن آواز جهت آن است كه مادّهء او از هواى خارج از تنفّس است « 3 » و از پيش معلوم شد حال نفس ، پس آواز ( يا ) « 4 » برنمىآيد به واسطهء كمال ضعف يا مىآيد و ضعيف و پست مىآيد . و امّا اسهال و تزحّر به واسطهء موادّ محتبسه در ايّام مديد و ضعف امعاء . و امّا تب و آن اكثر حمى يوم استفراغى بود « 5 » به واسطهء كثرت اسهال ( يا ) « 6 » ديگر اسباب حمى يوم به حسب اتّفاق افتادن بر « 7 » سبب . امّا قلق و اضطراب به واسطهء اوجاع مذكوره و اسباب معلومه .

--> ( 1 ) . ل و آ : - آنكه ( 2 ) . ل و آ : اكثر در ايّام زمستان عارض مىشود به واسطهء زيادت مادّه ( 3 ) . منظور اين است كه علت مادى آواز ، هواى بازدم است : مصحّح ( 4 ) . ل و آ ( 5 ) . ل و آ : - بود ( 6 ) . ل و آ ( 7 ) . ل و آ : هر